مطالعات بقاع و اماکن متبرکه

مطالعات بقاع و اماکن متبرکه

تسری تسامح در ادله سنن به زیارت مدوفون شدگان بقاع متبرکه(مطالعه موردی محمد هلال)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشیار گروه علوم قرآن و حدیث، دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم، تهران، ایران.
2 استادیار گروه قرآن و حدیث دانشکده علوم انسانی دانشگاه تربیت مدرس
چکیده
بقاع متبرکه بسیاری در جهان اسلام وجود دارند. وجود هزاران بقعه مبارکه در ایران و اعتقاد عمیق ایرانیان به مقام و منزلت مدفون شدگان در آن و همچنین وجود فرهنگ زیارت و اعتقاد به فرهنگ غنی معارف اسلامی، ظرفیت بالایی بوجود آورده که بقاع متبرکه به‌واسطه آن تبدیل به کانون‌های فرهنگی شده است. مطابق بررسی‌های تاریخی نقل‌های متفاوتی در تایید یا رد صاحبان بقاع متبرکه وجود دارد که البته ممکن است دارای برهان و مستندات محکم نیز نباشد. پژوهش حاضر درصدد پاسخ به این مسئله است که در اینگونه مواقع باید ادله عامیانه را پذیرفت، یا باورهای مردم را رد و نکوهش کرد. بررسی توصیفی تحلیلی این مسئله در مطالعه موردی بقعه شریفه محمد هلال یا محمد ماهرو آران که یکی از اماکن مقدس است نشان می‌دهد تنقیح مناط از روایات «مَن بَلَغ» به قصد بیان عدم انحصار آن در اخبار مستحبات و سرایت آن به منقولات تاریخی، امری که اندیشمندان اصولی درباره ترک مکروهات انجام داده‌اند. این امر با شرح تسامح در ادله سنن، براهین اصولی و منقولات تاریخی شمول این قاعده را در تسری تسامح در ادله سنن به زیارت مدوفون شدگان بقاع متبرکه مطالعه موردی محمد هلال را ممکن می‌دارد. زیرا در اینکه آیا محمدهلال فرزند علی بن ابی‌طالب(ع) است یا نوه نوزدهم وی از بدرالدین علی، که چنین زیارتگاه شیفتگان خاندان نبوی شده است، نگاه واحدی دیده نمی‌شود. عدم لزوم کاوش‌های گاه بی‌اثر در اثبات و یا رد نظرات تاریخی در صاحبان بقاع متبرکه را محقق داشته و یافتن بهره‌ زیارت با معرفت زائر منتج خواهد
کلیدواژه‌ها